و صلابت و ليست دوم موجى كه مشابه ؟ ؟ ؟ منشاريست مگر اينكه موجى لين‌ست و آن صلب سوم دودى آن مشابه موجيست مگر دودى صغير باشد و آن عظيم چهار نملى كه مشابه دوديست الا نملى اصغرست و سخت متواتر و ضعيف پنجم ذنب القار و آن نبضى است كه آغاز حركت يا از مقدار اعظم كند بسوى مقدار اصغر يا بالعكس ؟ ؟ ؟ رجوع كند به طرف مقدار اول و گاه باشد كه به مقدار اول نرسد و در كم از ان منقطع شود و اين رويست پنجم ذو الفترت و او چنانست كه در حركت او قبل از تمام شدن سكون واقع شود ششم اوقع فى الوسط و او آنست كه در سكون او حركت واقع شود ف [ نبض انواع انسانها ] بايد دانست كه نبض مردان اعظم و اقومى باشد و نبض صبيان العين و اضعف و سريع‌تر و متواتر باشد و نبض جوانان اعظم و اقوى و نبض كهول اصغر و قليل السرعت و نبض شيوخ صغر و متفاوت و بطى و نبض حيالى اى زنان حامله عظيم سريع متواتر و هرچند كه جنين بزرگ شود عظيم نبض قليل شود و نبض در فصل ربيع اى در وسط آن معتدل در سرعت و تواتر و زائد در قوت باشد و در شتا اشد التفاوت و الطيور باشد خصوصا در وسط آن و در خريف نبض مختلف مائل بضعف بود و اللّه اعلم ف [ بول ] بدانكه بول نيز از علامات است و آن را تفسره نيز گويند و آن فضله هضم ثانى و ثالث است كه خارج مىشود از احليل و دلالت كند بر احوال معده و جگر و غيره و آن مركب از دو جزو است آب ؟ ؟ ؟ دور و يا فرو نشننده يا معلق در وسط يا طافى بر بالا و اين دلالات ظاهر نشود مگر بعد مراعات شرايط چند اول اينكه بول اول صبح باشد دوم اينكه به زودى بشاشد سوم اينكه صاحب بول چيزهاى صابغه نخورده باشد مانند زعفران و خيار سبز و غيره چهارم اينكه بول تمام گرفته شود در قاروره فراخ شبيه بمثانه ؟ ؟ ؟ منفوغه و اصناف بول هفت‌اند يكى رنگ و اصول آن پنج هستند اصغر و احمر اسود و ابيض و اخضر و اما رنگ الزق پس آن را از رنگهاى اخضر شمار كرده‌اند و بول اگر احمر يا كدورت است دال بر غلبه خوفست چه سرخى دليل حرارت و كدورت دليل رطوبت است و مزاج خون همچنين و هرگاه بول اسود مائل بسرخى باشد پس صافى رقيق دال بر سودا است و همچنين ؟ ؟ ؟ انبض با كدورت دال بر بلغم و اصفر رقيق صافى دال بر مرهء صفرا و شيخ الرئيس شبيه داده است آن را بنشاسته معصفر و مرة الصفرا را بزعفران و مرة السودا را بكدام و بلغم را به آب صابون پس از ؟ ؟ ؟